Sách Bệnh học lão khoa - Từ đại cương đến thực hành lâm sàng

Cuốn sách Bệnh học lão khoa - Từ đại cương đến thực hành lâm sàng được biên soạn, tái bản nhân dịp kỉ niệm 30 năm thành lập Bệnh viện Lão khoa Trung ương (1983-2013) và 10 năm ngày mất của giáo sư Phạm Khuê (1925-2003). Cuốn sách chứa đựng kho tri thức quý báu về ngành Lão khoa. 

       Xin trân trọng giới thiệu tới Quý đồng nghiệp cuốn sách quý nói trên và hy vọng cuốn sách  này sẽ mang lại những kiến thức và kĩ năng cần thiết cho các thầy thuốc chuyên ngành Lão khoa.

LỜI GIỚI THIỆU

Già hóa dân số là một hiện tượng mang tính toàn cầu, và Việt Nam cũng không không phải ngoại lệ. Năm 2012, Việt Nam chính thức ghi tên vào danh sách các quốc gia có dân số già hóa. Hơn thế nữa, trong giai đoạn từ nay đến năm 2050, Việt Nam nằm trong nhóm 10 nước có tốc độ già hóa nhanh nhất trên thế giới.

Cùng với sự già hóa dân số, mô hình bệnh tật ở nước ta cũng thay đổi. Một mặt chúng ta vẫn phải đường đầu với các bệnh nhiễm trùng, mặt khác chúng ta đang phải đối phó với sự gia tăng nhanh chóng của các bệnh không lây nhiễm (chủ yếu là các bệnh mạn tính, thoái hóa – nhóm bệnh đặc trưng của tuổi già) như bệnh mạch vành, tăng huyết áp, tiểu đường, sa sút trí tuệ, ung thư, loãng xương, thoái khớp… Hơn nữa, người già thường mắc cùng một lúc nhiều bệnh. Khác với các nhóm tuổi trẻ, ở người già có sự lão hóa của nhiều cơ quan; thời gian phục hồi sức khỏe lâu, vì vậy sau giai đoạn cấp người già cần tiếp tục được điều trị và phục hồi chức năng để đảm bảo sau khi ra viện họ tiếp tục duy trì được hoạt động hàng ngày của mình. Việc hỏi bệnh, khám bệnh, chẩn đoán, điều trị và phục hồi chức năng ở người cao tuổi có nhiều đặc điểm khác so với các nhóm tuổi trẻ, chính vì vậy một chuyên ngành y học mới đã ra đời, chuyên ngành lão khoa.

Ở Việt Nam, ngay từ những năm 70 của thế kỉ trước, “Đơn vị Nghiên cứu Y học Tuổi già” (tiền thân của Bệnh viện Lão khoa Trung ương ngày nay) đã ra đời, dưới sự lãnh đạo của cố giáo sư Phạm Khuê. Trong suốt sự nghiệp của mình, ông đã dành nhiều tâm huyết để phát triển ngành Lão khoa non trẻ của đất nước. Ông là tác giả của 19 đầu sách và là đồng tác giả của 31 đầu sách khác. Đây là một kho tàng kiến thức vô giá đối với nhiều thế hệ thầy thuốc Việt Nam.

Nhân dịp kỉ niệm 30 năm thành lập Bệnh viện Lão khoa Trung ương (1983-

2013) và 10 năm ngày mất của giáo sư Phạm Khuê (1925-2003), chúng tôi tái bản cuốn “Bệnh học lão khoa – Từ đại cương tới thực hành lâm sàng”. Đây là cuốn sách đã được Nhà xuất bản Y học tái bản vào những năm 1993, 1998. Trong phiên bản lần này, chúng tôi sử dụng nguyên gốc bản thảo của giáo sư Phạm Khuê viết năm 1982. Với sự phát triển không ngừng của Y học trong những năm qua, một cuốn sách được viết cách đây hơn 30 năm chắc chắn sẽ có những điểm không còn mang tính thời sự, tuy nhiên giá trị khoa học và lịch sử của cuốn sách sẽ còn sống mãi với thời gian.

Xin trân trọng giới thiệu tới Quý đồng nghiệp cuốn sách quý nói trên và hy vọng cuốn sách này sẽ mang lại những kiến thức và kĩ năng cần thiết cho các thầy thuốc chuyên ngành Lão khoa.

GS.TS. Phạm Thắng

Giám đốc

Bệnh viện Lão khoa Trung ương

MỤC LỤC

Tên bài	Trang
Chương I: Tuổi già và quá trình hóa già	9
I. Tình hình dân số già	9
II. Quá trình hóa già	15
III. Khám bệnh người già	39
IV. Tình hình bệnh tật ở tuổi già	49
V. Tử vong ở tuổi già	61
Chương II: Bệnh tim mạch ở người có tuổi	68
I. Đại cương	68
II. Những điều kiện dễ mắc bệnh tim mạch ở người già	74
III. Phối hợp các điều kiện	81
IV. Cơn đau thắt ngực	82
V. Nhồi máu cơ tim	95
VI. Tai biến mạch máu não	111
VII. Tăng huyết áp	124
VIII. Vữa xơ động mạch	135
IX. Rối loạn nhịp tim và dẫn truyền	150
Chương III: Bệnh tinh thần kinh ở người có tuổi	161
I. Bệnh thần kinh	161
II. Bệnh Parkinson	172
III. Thiểu năng tuần hoàn não	175
IV. Hội chứng trầm cảm tuổi già	183
V. Rối loạn tâm thần tuổi già	189
Chương IV: Bệnh chuyển hóa và nội tiết ở người có tuổi	194
I. Bệnh nội tiết và chuyển hóa	194
II. Chứng béo phì	205
III. Tăng axít uric máu và bệnh gút	211
IV. Tăng glucoza máu và bệnh đái tháo đường	216
Chương V: Bệnh xương khớp và tự miễn ở người có tuổi	224
I. Thoái khớp	224
II. Loãng xương	231
III. Hội chứng loạn dưỡng Sudeck	236
IV. Gẫy xương tuổi già	238
V. Bệnh do tự kháng thể	242
Chương VI: Bệnh phế quản phổi ở người có tuổi	251
I. Bệnh lao phổi	251

II. Viêm phế quản mạn	254
III. Giãn phế nang	257
IV. Ung thư phế quản	260
V. Suy hô hấp	264
VI. Nghẽn mạch phổi	272
Chương VII: Các bệnh lý chuyên khoa	282
I. Bệnh mắt	282
II. Bệnh tai mũi họng	287
III. Bệnh răng miệng	292
IV. Bệnh ngoài da	299
V. Ung thư và tuổi già	304
VI. Bệnh tiêu hóa	307
VII. Bệnh thận và tiết niệu	312
VIII. Bệnh máu	318
IX. Bệnh tự miễn	324
Chương VIII: Điều trị săn sóc bệnh nhân già	330
A. SỬ DỤNG THUỐC Ở NGƯỜI GIÀ
I. Dược động học lâm sàng	330
II. Điều kiện sử dụng một số loại thuốc chính ở người già	334
III. Điều trị sự hóa già	342
IV. Những sai lầm trong sử dụng thuốc ở người già	343
V. Một số bài thuốc y học dân tộc cổ truyền nâng cao sức khỏe người có tuổi	344
VI. Dưỡng sinh	347
B. PHẪU THUẬT Ở NGƯỜI GIÀ	354
I. Những nguy cơ trong phẫu thuật người già	354
II. Phân tích nguyên nhân nguy cơ trong phẫu thuật người già	354
III. Biện pháp hạn chế nguy hiểm trong phẫu thuật ở người già	355
IV. Gây mê ở người già	358
C. SĂN SÓC BỆNH NHÂN GIÀ	360
I. Ý nghĩa của công tác săn sóc đối với bệnh nhân già	360
II. Đối với bệnh nhân bất động	362
III. Săn sóc trong một số bệnh	365
IV. Chế độ ăn uống	368
V. Phục hồi chức năng	376
VI. Tổ chức phục vụ bệnh nhân già	384
VII. Chương trình dài hạn chăm sóc người có tuổi	387