Bài viết cung cấp cho bạn đọc những điểm nhấn và các sai lầm có thể gặp liên quan với sử dụng kháng sinh.
Nội dung đề cập tới các kháng sinh - nhóm kháng sinh gồm:
- Penicillin
- Ampicillin
- Amoxicillin/Acid Clavulanic
- Các Penicillin chống tụ cầu dùng đường uống
- Các Penicillin chống trực khuẩn mủ xanh (Pseudomonas) đường uống
- Các Cephalosporin thế hệ thứ nhất dùng đường tiêm
- Các Cephalosporin thế hệ thứ nhất dùng đường uống
- Các Cephalosporin thế hệ hai dùng đường tiêm
- Các Cephalosporin thế hệ hai dùng đường uống
- Các Cephalosporin thế hệ ba dùng đường tiêm
- Các Cephalosporin thế hệ ba dùng đường uống
- Các Cephalosporin thế hệ thứ tư dùng đường tiêm
- Các Cephalosporin chống tụ cầu kháng methicillin có phổ mở rộng dùng đường tiêm
- Các Monobactam
- Carbapenem
- Các dạng bào chế phối hợp với chất ức chế Beta-Lactamase
- Tetracyclin
- Chloramphenicol
- Clindamycin
- Các Aminoglycosid
- TMP-SMX
- Các Quinolon
- Nitrofurantoin
- Vancomycin
- Linezolid
- Quinupristin/Dalfopristin
- Daptomycin
- Tigecyclin
- Macrolid
- Metronidazol
- Telavancin
- Fosfomycin
- Polymyxin B/Colistin
PENICILLIN
|
• Penicillin
là một kháng sinh không rẻ tiền do tại Hoa Kỳ chỉ có một hãng dược phẩm duy nhất
sản xuất thuốc này.
• Hiện tại,
có rất ít chỉ định điều trị bằng penicillin đường tiêm.
• Phế cầu
kháng penicillin (PRSP) được báo cáo có liên quan với sử dụng TMP- SMX và
macrolid, song không gặp với penicillin
AMPICILLIN
|
• Trừ khi để
điều trị các nhiễm khuẩn nặng toàn thân do E. faecalis (Cầu khuẩn ruột nhạy với
vancomycin [VSE]), tránh sử dụng ampicillin. Sử dụng ampicillin gây tình trạng
gia tàng đề kháng với kháng sinh của E. coli.
• Cần nhớ rằng,
ampicillin là thuốc được ưu tiên chọn dùng để điều trị các nhiễm khuẩn toàn
thân nặng do cầu khuẩn ruột nhạy với vancomycin (VSE) gây nên song thuốc không
có hiệu guâ để điều trị đối với gần như tất cá các E. faecium (Cầu khuẩn ruột
kháng lại vancomycin [VRE]).
• Do độ nhạy
cảm của vi khuẩn phần nào "phụ thuộc vào nồng độ thuốc" không được
suy đoán rằng độ nhạy câm của vi khuẩn với ampicillin và độ nhạy câm của vi khuẩn
với amoxicillin giống như nhau. Trên cơ sở một liều dùng giống hệt nhau,
amoxicillin đạt được nồng độ cao gấp hai lần so với nồng độ ampicillin trong
các dịch cơ thể (VD: dịch tai giữa, dịch của xoang, dịch phế quản, nước tiểu).
• Cần nhớ rằng
khác với ampicillin, amoxicillin không thường gây ra tình trạng tưa miệng (nấm
candida ở miệng) hoặc ỉa chây kích ứng (irritative diarrhea).
• Amoxicillin
1 g (uống) mỗi 8 h/lần có thể được dùng trong chế độ chuyển dùng ampicillin từ
đường tĩnh mạch sang đường uống do liều dùng này tạo được một nồng độ thuốc
trong huyết thanh tương đương với khi dùng ampicillin đường tiêm (tiêm bắp).
AMOXICILLIN/
ACID CLAVULANIC
|
• Acid
clavulanic là một chất ức chế beta-lactamase, khi phối hợp với amoxicillin, sẽ
hồi phục được hoạt tính của thuốc đối với các chủng H. influenzae sản xuất
beta-lactamase.
• Các dạng
bào chế mới của amoxicillin/acid clavulanic sẽ ít gây các triệu chứng dạ dày-ruột
và ỉa chảy hơn so với các dạng bào chế trước đây của thuốc chứa nhiều clavunat
hơn.
• Thuốc không
có hiệu quá đối với phế cầu kháng penicillin (PRSP) do các biến đổi của protein
gắn kết với protein (PBPs) mà không trung gian qua ß- lactamase.
PENICILLIN CHỐNG TỤ CẨU DÙNG ĐƯỜNG UỐNG
• Không được
dựa vào các kháng sinh nhóm penicillin chống tụ câu dùng theo đường uống (VD:
dicloxacillin) để điều trị các nhiễm khuẩn tụ cầu vàng nhạy với methicillin
(MSSA) do hâp thu qua đường tiêu hóa của các thuốc này kém/ thất thường và
không có hiệu quá bền vững. Khi điều trị các nhiễm khuẩn tụ cầu vàng nhạy với
methicillin (MSSA) đường uống, cephalosporin thế hệ một (VD: cephalexin) được
ưu tiên chọn dùng.
• Dicloxacillin
kém được bệnh nhân dung nạp do thuốc gây vị kim loại và ợ hơi.
PENICILLIN CHỐNG PSEUDOMONAS DÙNG ĐƯỜNG UỐNG
• Tránh sử dụng indanyl carbenicillin để điều trị các nhiễm
khuân tiết niệu do P aeruginosa do áp dụng điều trị này nhanh chóng làm xuất hiện
tình trạng kháng thuốc của P.aeruginosa. Nên sử dụng các thuốc chống
P.aeruginosa đường uống khác để điều trị nhiễm khuẩn tiết niệu thấp do
P.aeruginosa (VD: doxycyclin, levofloxacin hoặc fosfomycin).
Xin mời xem tiếp phần II
Bạn đọc có nhu cầu mua sách vui lòng đăng ký theo mẫu bên dưới để được hỗ trợ.
Đăng nhận xét